Ahmet ARSLAN

Bazı üniversitelerde kurulan kantin, kafeterya, tesis veya özel okul (kolej) gibi iktisadi işletmelerde üniversitenin kadrolu personeline asli görevinin yanında bu işletmelerde yönetim kurulu üyeliği, denetim kurulu üyeliği, kurum temsilciliği vb. adlarla görev verildiği ve kendilerine işletmeler tarafından ücret ödendiği görülmektedir.

Bu makalemizde üniversite personeline böyle bir görevlendirme yapılıp yapılamayacağı veya görevlendirme yapıldığında üniversite personeline ücret ödenip ödenemeyeceği hususu ilgili mevzuat ve Sayıştay kararları doğrultusunda değerlendirilecektir.

1. İkinci Görev Yasağı

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun;

“İkinci görev yasağı” başlıklı 87’nci maddesinde;

“Memurlara;

a) Bu Kanuna tabi kurumlarda,

b) Sermayesinin tamamı Devlet tarafından verilmek suretiyle kurulan iktisadi kurumlar ile sermayesinin yarısından fazlası Devlete ait bankalarda,

c) Özel kanunlarla veya özel kanunların verdiği yetkiye dayanılarak kurulan banka ve kuruluşlarda,

ç) Yukarıdaki bentlerde yazılı idare, kuruluş ve bankalar tarafından sermayelerinin yarısından fazlasına katılmak suretiyle kurulan kuruluşlarla bunların aynı oranda katılmaları ile vücut bulan kurumlarda,

İkinci görev verilemez; bu kurumlardan her ne ad ile olursa olsun para ödenemez ve yarar sağlanamaz.

Ancak, bu Kanunun memurlara ikinci görev verilmesini öngören hükümleri ile hakem, tasfiye memuru ve bilirkişilere takdir olunan İl Genel Meclisi ve İl Daimi Encümeni başkanları, özel kanunlarla kurulan ve asli görevlerinin devamı niteliğinde olmayan çeşitli kurul, komisyon, heyet ve jüri çalışmalarına, Üniversiteler, Akademiler, Türkiye ve Orta - Doğu Amme İdaresi Enstitüsü ve Özel Kanunlarla kurulan araştırma kurumları tarafından idareyle ilgili olarak yapılan inceleme ve araştırma çalışmalarına katılanlar için özel kanunlarınca gösterilen veya bu kanunlara dayanılarak tespit edilen ücretlerin ödenmesine ilişkin hükümler saklıdır.”

“İkinci görev verilecek memurlar ve görevler” başlıklı 88’inci maddesinde;

“Bu Kanuna tabi kurumlarda çalışan Devlet memurlarına esas görevlerinin yanında;

A) Özel kanunlarla veya özel kanunların verdiği yetkiye dayanılarak memurlara gördürülmesi öngörülen sürekli hizmetler,

B) Mesleki bilgisi ile ilgili olarak, hizmet olanakları elverişli bulunmak ve atamaya yetkili amir tarafından uygun görülmek şartiyle;

1) 87 nci maddede yazılı kurumların tabiplikleri, diş tabiplikleri, eczacılıkları, kimyagerlikleri, veterinerlikleri, avukatlıkları ile Adli Tıp Kurumu Uzmanlıkları,

2) Asıl görevlerinin bulunduğu bucak, ilçe ve zorunlu hallerde iller belediyelerinin yüksek mühendis, mühendis, yüksek mimar ve mimarlarca yürütülmesi gereken teknik hizmetleri,

İkinci görev olarak verilebilir.

Asıl görevlerinin yanında;

a) Tabiplere; il ve ilçe sağlık müdürlüğü, il sağlık müdür yardımcılığı, halk sağlığı müdürlüğü, halk sağlığı müdür yardımcılığı, sağlık grup başkanlığı, baştabiplik, baştabip yardımcılığı ile il sağlık ve halk sağlığı müdürlüklerinde ilgili mevzuatı uyarınca tabipler tarafından yürütülmesi öngörülen şube müdürlükleri,

b) Diş hekimlerine ve veterinerlere, meslekleri ile ilgili baştabiplik,

c) Veteriner, dişhekimi ve eczacılara; baştabip yardımcılığı,

d) Öğretmenlere; okul ve enstitü müdürlüğü, başyardımcılığı ve yardımcılığı görevleri,

ikinci görev olarak yaptırılabilir.”

denilmektedir.

Söz konusu kanun hükümlerine göre, yukarıda belirtilen istisnalar dışında devlet memurlarına asli görevlerinin dışında ikinci görev verilmesi yasal olarak mümkün değildir.

Görevlendirilen personelin üniversite öğretim elemanı olması da herhangi bir istisna oluşturmamaktadır. Zira, 2914 Sayılı Yüksek Öğretim Personel Kanununda bu kanunda hüküm bulunmayan hallerde 657 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiştir. Dolayısıyla, akademik personel de ikinci görev yasağı bakımından 657 sayılı Kanun hükümlerine tabi bulunmaktadır.

2. İkinci Gelir Yasağı