Nil ÖZDEMİR

7155 sayılı Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkında Kanun’un 20. maddesi ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’na eklenen 5/A maddesi gereğince 01.01.2019 tarihi itibariyle ticari uyuşmazlıklar bakımından dava şartı olarak arabuluculuk getirilmiştir ;

MADDE 20- 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5 inci maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki madde eklenmiştir.

“3. Dava şartı olarak arabuluculuk

MADDE 5/A- (1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.

(2) Arabulucu, yapılan başvuruyu görevlendirildiği tarihten itibaren altı hafta içinde sonuçlandırır. Bu süre zorunlu hâllerde arabulucu tarafından en fazla iki hafta uzatılabilir.”

Dava Şartı Nedir ? :

Dava şartı ilgili davanın mahkemelerde açılabilmesi için yerine getirilmesi zorunlu olan şartlara verilen isimdir. Bu şartların yerine getirilip getirilmediği mahkeme hakimi tarafından kendiliğinden kontrol edilebileceği gibi taraflarca da her aşamada ileri sürülebilir. Sonuç olarak ; arabulucuya başvurmadan doğrudan dava açılması mümkün olsa da bu dava doğrudan usulden reddedilecektir keza belirtildiği üzere bu şartlar hakim tarafından incelenecektir.

Devam Eden Ticari Davalar da Arabulucuya Göderilecek Mi ? :

Hayır. 1.1.2019 tarihi itibari ile halihazırda ilk derece mahkemeleri ve bölge adliye mahkemeleri ile Yargıtay’da görülmekte olan davalar hakkında zorunlu arabuluculuk şartı uygulanmayacaktır.

1- Uyuşmazlığın Dava Şartı Arabuluculuk Kapsamında Olup Olmadığı Nasıl Tespit Edilecektir?

1-Uyuşmazlık konusu tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri özel hukuk iş veya işlemlerinden olmalıdır. Sadece hakim tarafından yapılabilecek işlemler arabulucu tarafından yapılamaz.

2-Uyuşmazlığın konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talebine ilişkin olmalıdır.

3-Uyuşmazlık konusu için özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğu olmamalı veya tahkim sözleşmesinin bulunmadığı bir durum olmalıdır.

4-Uyuşmazlığın konusu ticari dava olmalıdır. Uyuşmazlığın ticari dava niteliğinde olup olmadığı konusunda göreve ilişkin düzenlemeler dikkate alınmamalıdır. Ticaret mahkemelerinde görülmeyen bir dava ticari dava değildir çıkarımı yapmak yanlış olacaktır ve kapsamı belirlemede hata yapmaya sebebiyet verecektir.

2- Dava Şartı Arabuluculuk Kapsamına Giren Davalar Nelerdir ?