İmdat TÜRKAY

 Gelir Vergisi Kanununda yapılan düzenleme ile taksi, dolmuş, minibüs ve umum servis araçlarına ait ticari plakaların elden çıkarılmasından doğan kazançların tamamı, plakaların elde tutulma süresi gibi şartlar aranmaksızın Gelir Vergisi'nden istisna edilmiş olup GVK’ya eklenen geçici bir maddeyle konu hakkında geçmişe yönelik olarak da vergi alınmaması sağlanmıştır.

2. Gelir Vergisi Kanununa Göre Ticari Plakaların Elden Çıkarılması

Mevcut düzenlemeye göre, Gelir Vergisi Kanununun mükerrer 80. maddesinin (2) numaralı fıkrasında “70 inci maddenin birinci fıkrasının (5) numaralı bendinde yazılı hakların (ihtira beratları hariç) elden çıkarılmasından doğan kazançlar.” değer artış kazancı olarak kabul edilmiş olup aynı Kanun’un 70. maddesinin 5. fıkrasında ise “Arama, işletme ve imtiyaz hakları ve ruhsatları, ihtira beratı (İhtira beratının mucitleri veya kanunî mirasçıları tarafından kiralanmasından doğan kazançlar, serbest meslek kazancıdır.), alameti farika, marka, ticaret unvanı, her türlü teknik resim, desen, model, plan ile sinema ve televizyon filmleri, ses ve görüntü bantları, sanayi ve ticaret ve bilim alanlarında elde edilmiş bir tecrübeye ait bilgilerle gizli bir formül veya bir imalat usulü üzerindeki kullanma hakkı veya kullanma imtiyazı gibi haklar (Bu hakların kullanılması için gerekli malzeme ve teçhizat bedelleri de gayrimenkul sermaye iradı sayılır.)” hükmü yer almaktadır.

Bu hükümlere göre, ticari plaka sahiplerinin bu hakkı “işletme hakkı” kavramının kapsamına girmektedir. Bu işletme hakkının elden çıkarılmasından doğan kazançların vergilendirilmesi ise; plaka sahibi gerçek usulde gelir vergisi mükellefi olduğunda, elde edilen gelirin Vergi Usul Kanunu’nun 328. maddesine istinaden amortismana tabi malın satılması olarak değerlendirildiğinden, bu satıştan elde edilen kazanç yasal defterlere gelir kaydedilerek ilgili takvim yılı sonunda vergilendirilmekteydi. Eğer plaka sahibi, gerçek usulde vergilendirmeye tabi değil ise; Gelir Vergisi Kanunu'nun mükerrer 80. maddesinin 2. Fıkrasında aynı Kanunun 70. maddesinin (5) numaralı fıkrasında yazılı hakların elden çıkarılmasından doğan kazançların değer artışı kazancı olarak vergilendirileceği belirttiğinden dolayı, kazançları değer artışı kazancı kapsamına girmekteydi.

3. Taksi, Dolmuş, Minibüs ve Umum Servis Araçlarına Ait Ticari Plakaların Elden Çıkarılmasından Doğan Kazançların Gelir Vergisinden Müstesna Edilmesi