Abdullah ÖZTÜRK

Mükelleflerin ticari işlemlerinde sıklıkla yaptığı taşıt alımı ile taşıt giderleri (bakım, onarım, sigorta, amortisman giderleri vs.) vergi incelemelerinde de inceleme elemanları tarafından gider kontrolü yaptıklarında bakılacak konuların başında gelmektedir. Yazımızın konusu 7194 sayılı Dijital Hizmet Vergisi İle Bazı Kanunlarda Ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında Kanununun 13.maddesi ile getirilen taşıt gider kısıtlamalarına(serbest meslek kazançlarına ilişkin gider kısıtlaması mezkur kanununun 14.maddesi ile getirilmiştir.) ilişkin uygulama tarafımızca ele alınacaktır.

Binek Otomobil Genel Gider Kısıtlaması

Gelir Vergisi Kanununun 1.maddesinde gerçek kişilerin gelirleri gelir vergisine tabidir. Gelir bir gerçek kişinin bir takvim yılı içinde elde ettiği kazanç ve iratların safi tutarıdır. Gelir Vergisi Kanunun 2.maddesinde gelirin unsurlarından olan ticari kazancın tarifi mezkur kanunun 37.maddesinde tanımlanmıştır. İlgili maddede her türlü ticari ve sınai faaliyetlerden doğan kazançlar ticari kazançtır. Aynı maddede ticari kazanç, Vergi Usul Kanunu hükümlerine ve bu kanunda yazılı gerçek(bilanço veya işletme hesabı esası) veya basit usullere göre tespit edilir. Mezkur kanununun 38.maddesinde bilanço esasına göre ticari kazancın tespitinden bahsedildikten sonra son fıkrasında ticari kazancın tespit edilmesi sırasında, Vergi Usul Kanununun değerlemeye ait hükümleri ile bu kanunun 40 ve 41’inci maddeleri hükümlerine uyulur denilmektedir. Aynı şekilde işletme hesabı esasına göre ticari kazancın tespitini bahseden mezkur kanununun 39.maddesinin son fıkrasında da aynı hükme değinilmiştir. Kurumlar Vergisi Kanununun 6. maddesinde kurumlar vergisi, mükelleflerin bir hesap dönemi içinde elde ettikleri safî kurum kazancı üzerinden hesaplanır. Safî kurum kazancının tespitinde, Gelir Vergisi Kanununun ticarî kazanç hakkındaki hükümleri uygulanır. Ziraî faaliyetle uğraşan kurumların bu faaliyetinden doğan kazançlarının tespitinde, Gelir Vergisi Kanununun 59 uncu maddesinin son fıkra hükmü de dikkate alınır. Gelir Vergisi Kanununun 40.maddesinin 5.bendinde, kiralama yoluyla edinilen veya işletmeye dahil olan ve işte kullanılan taşıtların giderleri (7194 sayılı kanunun 13 üncü maddesiyle eklenen parantez içi hüküm; Yürürlük: 1/1/2020 tarihinden itibaren başlayan vergilendirme dönemi gelir ve kazançlarına uygulanmak üzere 07.12.2019) (Şu kadar ki faaliyetleri kısmen veya tamamen binek otomobillerinin kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olanların bu amaçla kullandıkları hariç olmak üzere, binek otomobillere ilişkin giderlerin en fazla %70’i indirilebilir.) ticari kazançtan/kurum kazancından indirim konusu yapılır. 3065 Sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 30/d maddesindeki “Gelir ve Kurumlar Vergisi Kanunlarına göre kazancın tespitinde indirimi kabul edilmeyen giderler dolayısıyla ödenen KDV’nin indirim konusu yapılamayacağı” kuralı gereğince, Gelir/Kurumlar Vergisi uygulamasında indirimi kabul edilmeyen yukarıda belirtilen binek otomobillere ait giderler dolayısıyla ödenen KDV’nin indirimi de mümkün bulunmamaktadır.

Örnek: Gıda sektöründe faaliyette bulunan ÖZTÜRK A.Ş. yönetim departmanında kullanılan binek otomobil için 20.04.2021 tarihinde KDV Dahil 11.800,00 TL(KDV 1.800,00 TL) bakım-onarım gideri yaptığı, şirketin kurum kazancından indirim konusu yapabileceği tutar, indirim konusu yapabileceği KDV tutarı ve muhasebe kaydı nedir?

-Kurum Kazancından İndirim Konusu Yapılabilecek Tutar: 10.000,00x0,70=7.000,00 TL

-Kurum Kazancından İndirim Konusu Yapılamayacak Tutar(KKEG): 10.00,00-7.000,00= 3.000,00 TL

-İndirim Konusu Yapılabilecek KDV Tutarı: 7.000,00x0,18=1.260,00 TL

-İndirim Konusu Yapılamayacak KDV Tutarı(KKEG): 3.000,00x0,18=540,00 TL