Mert EKŞİ

1.GİRİŞ

İş sözleşmeleri iş hukukunda bazı geçerlilik şartlarına bağlanarak kurulacağı gibi şartlara bağlı olmaksızın da kurulabilir. İş sözleşmelerinin kurulması gibi sona erdirilmesi de şartlara bağlandığı durumlar vardır. Esasen kanun koyucu bu şartları gütmesinin genel saikinin işçiyi koruma amaçlı olduğu söylenebilir. İş sözleşmelerinin bir şekilde ani olarak sona erdirilmesi işçinin temel geçim kaynağı olan emeğini boşa çıkararak hem işsiz kalmasına hem de gelirinden yoksun kalmasına neden olmaktadır. Kanun koyucu bu duruma ani olarak engel olmak için hem işçi cephesine hem de işveren cephesine iş sözleşmesinin sona erdirilmesi için süre vermesi gerektiğini şart koşmuştur. Bu şart ihbar öneli-süresidir. İşverenler işçinin iş sözleşmesini sona erdirmeden önce işçiye bu durumu daha önceden bildirmesi gerektiği aksi halde bildirmediği süre kadar ücretini peşin vermesi gerektiği hüküm altına alınmıştır İşte tam bu noktada ihbar öneli içinde işçinin ne zaman sözleşmesinin sona erdiği, işe iade davasının ne zamana kadar açılabileceği, bu dönemde yıllık izin kullandırılıp kullandırılamayacağı, haklı bir nedenle fesihte bu yola başvurulup başvurulamayacağı, fesih yasağı adıyla anılan 7244 sayılı Kanun döneminde ihbar önelinin nasıl işleyeceği makalemizin ana konularıdır ve cevaplanacaktır.

2.İHBAR ÖNELİ VE ÖZELLİKLİ DURUMLAR

2.1.İhbar Öneli Süreleri

İhbar öneli 4857 sayılı İş Kanunu 17. Maddesinde düzenlenmiş olup fesih bildirimi ile beraber işçi çalışmaya, işveren ise işçiyi çalıştırmaya devam eder. Bu süreler işçinin kıdemine göre belirlenmektedir. Bu kıdem işçinin ilk işe başladığı tarih ile fesih beyanının karşı tarafa ulaştığı tarih arasında geçen zamandır. Deneme süresi de bu süreye dahildir. İhbar öneli-süreleri, işçinin kıdeminin 6 aydan az olması halinde 2 hafta, 6 ay-1,5 yıl arasında ise 4 hafta, 1,5 yıl-3 yıl arasındaki hizmetler bakımından 6 hafta ve 3 yıldan fazla çalışanlar için ise 8 hafta olarak belirlenmiştir. İş Kanunu ihbar öneli sürelerini işçi ve işveren için aynı şekilde düzenlemiştir.

2.2.İşe İade Davası Sürecinde İhbar Öneli ve Sonucu