GELİRİN ELDE EDİLMESİ

Gelir Vergisinin mevzuu, bir gerçek kişinin bir takvim yılı içinde “ELDE ETTİĞİ” kazanç ve iratların safi tutarıdır. (GVK md.1)

Bu hükme göre gelirin vergilendirilmesi onun elde edilmesine bağlıdır. Ancak elde etmenin tanımı ne vergi kanunlarında, ne Türk Borçlar Kanununda ne de Türk Ticaret Kanununda yapılmıştır.

Yalnız gelir unsurları itibariyle vergilemenin ne zaman ve nasıl yapılacağı belli edilmiştir. Şöyle:

√ Ticari kazançlarda elde etme onun tahakkuku ile gerçekleşir. Bir alacağın tahakkuk etmesi ise, sahibinin ona hak kazanması anlamını taşır ve hak sahibi onu yasalar çerçevesinde, istediği gibi tasarruf eder.

√ Zirai kazançlarda elde etme GVK md. 52 ve izleyen maddelere göre belirlenir.

√ Ücretlerde elde etme, hizmetin ifasına bağlı olarak doğar.

√ Serbest meslek kazançları ile gayrimenkul sermaye iratlarında elde etme tahsilata bağlıdır, tahsilat yapılmamışsa elde etme de gerçekleşmemiş sayılır ve vergileme yapılamaz.

√ Menkul sermaye iratları ile diğer kazanç ve iratlarda da elde etme, sahibinin ona hak kazanması veya bunların tahakkuk etmesi ile gerçekleşir. (GVK md. 75)