Fatih Tuna TUNASOYLU

193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’na göre vergilendirilmesi gereken yedi gelir unsurundan ilki olan ticari kazanç; gerçek usul ve basit usul olmak üzere iki farklı şekilde tespit edilebilir. Kazancın tespiti yönünden getirilen bu ayrım ile mükelleflere farklı ödev ve sorumluluklar da yüklenmiştir.

Basit usulde vergilendirme Kanunla belirtilen şartların sağlanması, hadlerin aşılmaması ve mükellefin ticari kazancının bu şekilde tespit edilmesine ilişkin herhangi bir engelin bulunmaması halinde gerçekleşebilir. Nitekim Gelir Vergisi Kanunu’nda basit usule tabi olmanın genel ve özel şartları sayılmış; basit usulden yararlanamayacaklar ayrıca belirtilmiştir.

Ticari kazancı basit usulde tespit edilen mükellefler, kazançları gerçek usulde tespit edilen mükelleflere nazaran bir takım kolaylık/avantajlara sahiptirler. Basit usulde vergilendirmenin sağladığı kolaylıklar aşağıdaki gibi sıralanabilir.

○Basit usulde vergilendirilen mükellefler,213 sayılı VUK’un 171 ve müteakip maddelerinde belirtilen defter tutma zorunluluğa tabi değildir.

○ Basit usulde vergilendirilen mükelleflerin 193 sayılı GVK’nın 94’üncü maddesi kapsamında vergi tevkifatı yapma sorumluluğu yoktur ve muhtasar beyanname vermezler.

○ Basit usulde vergilendirilen mükellefler, geçici vergi beyannamesi vermezler ve dolayısıyla geçici vergi ödemezler.

○ Basit usulde vergilendirilen mükelleflerin teslim ve hizmetleri katma değer vergisinden istisnadır.

○ Basit usulde vergilendirilen mükelleflerin 2019 yılında elde ettiği kazancın 11.000-TL’lik kısmı vergi dışı bırakılmaktadır.

○ Basit usulde vergilendirilen mükellefler şartları sağlaması halinde genç girişimcilere tanınan 75.000 TL’lik kazanç istisnasından yararlanabilirler (Bu istisna ile 11.000-TL’lik kazanç indiriminden birlikte yararlanılamaz.)

○ Basit usulde vergilendirilen mükellef, engelli olması halinde GVK’nın 31’inci maddesinde yer alan engellilik indiriminden faydalanabilir.

Vergi kanunları ile basit usulde vergilendirilen mükelleflere tanınan kolaylıkların bir kısmı yukarıda sayılmıştır. Bu çalışmamızda basit usule tabi mükelleflerin vergilendirilmesi ve özellik arz eden durumlar idarenin görüşleriyle birlikte açıklanmaya çalışılmıştır.

2. BASİT USULDE VERGİLENDİRME