1479 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu  kapsamındaki kişilerin hak ve yükümlülükleri 5510 Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde düzenlenmiştir. Anılan Kanun’un 88 inci maddesinde Sosyal Güvenlik Kurumu’na fiilen ödenen primlerin vergi uygulamasında gider olarak dikkate alınabileceği hükme bağlanmıştır.

Ödenen sigorta primleri, ticari ve mesleki kazancın tespiti yönünden;

1. Anılan kanunun 88 inci maddesi uyarınca gider kalemi olarak hesaplara intikal ettirilebilir,

2. Yıllık beyannameler üzerinde beyan edilen gelirden indirilebilir, gelir yoksa veya yeterli değilse zarar tutarına ilave dilerek ertesi yıla devredilebilir,

3. Gelir Vergisi Kanununun 89/1 inci maddesinde sayılan indirimler niteliğinde kabul edilerek sadece beyan edilen gelir varsa gelir üzerinden indirilebilir, gelir yeterli değilse kısmen indirim yapılabilir, gelir hiç yoksa (zarar beyan edilmişse) indirim konusu hiç yapılmaz,

şeklinde değişik görüşler bulunmaktadır.

Bağ-Kur primleri, özellikle zarar beyan eden veya beyan edilen geliri Bağ-Kur priminden az olan durumlar da önem arz etmektedir. Bu nedenle ödenen primlerin niteliği, vergi matrahını cari yıl ve gelecek takvim yılları için etkilemektedir. Ayrıca, ticari veya mesleki kazancın yanında ücret, işyeri veya mesken kira geliri veya diğer gelir unsurlarının olması durumunda beyan edilecek gelir unsurlarının tespitinde de önem arz etmektedir.

Bağ-Kur sigorta primlerinin, mesleki ve ticari kazançların tespiti sırasında kar veya zarar çıkması durumları da dikkate alınarak beyannameye veya kayıtlara nasıl intikal ettirilebileceği ile beyan edilecek gelir unsurlarının belirlenmesine etkisi yazımızın inceleme konusunu oluşturmaktadır.