Özkan ARSLAN

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’na (TTK) göre, tacirler tarafından tutulması gereken ticari defterler, ticari işletmenin muhasebesiyle ilgili olan ve olmayan defterler olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Ticari işletmenin muhasebesiyle ilgili olan defterler; yevmiye defteri, defteri kebir ve envanter defteridir. Ticari işletmenin muhasebesiyle ilgili olmayan defterler ise yönetim kurulu karar defteri, genel kurul toplantı ve müzakere defteri ile pay defteridir.

Ticari işletmenin muhasebesiyle ilgili olan defterleri, her tacir tutmak zorundadır. Buna karşın, ticari işletmenin muhasebesiyle ilgili olmayan defterlerden hangilerinin tutulacağı tacirin niteliğine göre farklılık göstermektedir. Şöyle ki, kollektif ve komandit şirketler sadece genel kurul toplantı ve müzakere defterini tutmak zorunda iken anonim şirketler genel kurul toplantı ve müzakere defterini, yönetim kurulu karar defterini ve pay defterini tutmak zorundadırlar.

TTK’ya göre, ticari defterler fiziki ortamda (kâğıt olarak) tutulabileceği gibi elektronik ortamda da tutulabilir. Ancak, ticari defterlerin elektronik ortamda tutulabilmesi için buna yönelik bilgi işlem alt yapısının Gelir İdaresi Başkanlığı ile Gümrük ve Ticaret Bakanlığınca kullanıcıların hizmetine sunulması gerekmektedir. 30/04/2018 tarihi itibariyle ticari defterlerden sadece yevmiye defteri ile defteri kebir elektronik ortamda tutulabilmektedir.

Kanun koyucu, her ticari defteri değil yevmiye defteri ile yönetim kurulu karar defterini kapanış onayına tabi tutmuştur. Yevmiye defteri fiziki ortamda tutulmuş ise defterin kapanış onayının en geç faaliyet döneminin altıncı ayının sonuna kadar notere yaptırılması gerekmektedir. Eğer, bu defter, elektronik ortamda tutulmuş ise kapanış onayının nasıl ve hangi sürede yapılacağı 1 sıra no.lu Elektronik Defter Genel Tebliği’nde düzenlenmiştir. Bu nedenle çalışmamızda, 2017 yılında elektronik ortamda tutulan yevmiye defterinin kapanış onayının hangi sürede ve nasıl yaptırılacağı ile kapanış onayının yaptırılmaması halinde tacir hakkında uygulanacak olan yaptırımın ne olduğu ortaya konulmuştur.

ELEKTRONİK ORTAMDA TUTULAN YEVMİYE DEFTERİNİN KAPANIŞ ONAYI