Özdem SATICI TOPRAK

Kooperatifler ile bu tüzel kişiliği oluşturan gerçek ve tüzel kişiler arasındaki ilişki Kooperatifler Kanunu’nda ortaklık ilişkisi şeklinde tanımlanmaktadır. Her biri aynı hak ve yükümlülüklere sahip ortaklar aynı zamanda genel kurulu meydana getirmekte ve bu genel kurulun seçeceği yönetim kurulu da kooperatifin temsil ve ilzamından sorumlu olmaktadır. Bu yetkiden hareketle kooperatife ortak olmak isteyen gerçek veya tüzel kişilerin bu talepleri de kooperatifi temsil ve idare eden yönetim kurulu tarafından değerlendirilmektedir. Kooperatife ortak olma yolları doğrudan başvuruda bulunmak suretiyle açıkça olabileceği gibi yönetim kurulunun zımni tasarrufları sonucunda da gerçekleşebilmekte; ayrıca miras, devir veya taşınmaz/görev mukabili ortaklık şeklinde de kooperatif ortaklığına giriş söz konusu olabilmektedir.

II-ORTAKLIK SIFATINI KAZANDIRAN HALLER

Bir gerçek veya tüzel kişi kooperatifin kuruluşuna iştirak etmek suretiyle kurucu ortaklar arasında yer alabilir. Kooperatifler Kanunu’na göre bir kooperatif en az 7 ortak tarafından imzalanacak ana sözleşme ile kurulabilmektedir. Bu sayı kuruluş için gereken asgari ortak sayısını işaret etmekte olup bazı kooperatif türleri için gerek özel kanunlarında ve gerekse ana sözleşmelerinde bu rakamın üzerinde kurucu ortak sayısı şartı öngörülmüştür.Kurucu ortaklık kooperatif ana sözleşmesinin kuruluş aşamasında imzalanması suretiyle gerçekleştiğinden tüzel kişiliğin kazanılması ile birlikte kuruluşu gerçekleştiren ortaklar bu sıfatı kazanmış olurlar.

Kooperatiflere ortak olma yollarının en çok karşılaşılan biçimi kuruluşunu gerçekleştirmiş olan bir kooperatife sonradan dahil olmak suretiyle meydana gelen ortaklıktır. Buna göre kooperatife ortak olmak isteyen gerçek veya tüzel kişiler kooperatif ana sözleşmesini bütün hak ve ödevleriyle birlikte kabul ettiklerini belirten bir dilekçe ile kooperatif yönetim kuruluna başvurmakta ve talebin değerlendirilmesini istemektedirler. (KK Md.8/1). Zira başvuruda bulunan kişi kooperatif ana sözleşmesinde yazılı ortaklık şartlarını taşısa dahi yönetim kurulunun bu kişiyi ortaklığa almama yönünde takdir hakkı mevcuttur.