6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’na (TTK) göre, her tacir ticari defterleri tutmak ve defterlerinde, ticari işlemleriyle ticari işletmesinin iktisadi ve mali durumunu, borç ve alacak ilişkilerini ve her hesap dönemi içinde elde edilen neticeleri, bu Kanuna göre açıkça görülebilir bir şekilde ortaya koymak zorundadır(TTK, md.64/f.1). Tacirler, ticari defterlerini fiziki ortamda (kâğıt olarak) tutabilecekleri gibi elektronik ortamda da tutabileceklerdir. Ticari defterlerin fiziki ortamda tutulması halinde bu defterlerin açılış onaylarının faaliyet döneminin ilk ayından önceki ayın sonuna kadar notere yaptırılması zorunlu iken defterlerin elektronik ortamda tutulması hâlinde bu defterlerin açılışlarında doğal olarak noter onayı aranmayacaktır(TTK, md.64/f.3). Ancak, elektronik ortamda tutulan defterlerin açılış onaylarında, noter onayının aranmayacağı demek bu defterlerin açılış onayının yaptırılmayacağı anlamına gelmemektedir.

Ticari defterlerin elektronik ortamda nasıl tutulacağı, defterlere kayıt zamanı ile açılış ve kapanış onaylarının şekli ve esasları Gümrük ve Ticaret Bakanlığı ile Maliye Bakanlığınca müştereken çıkarılan 1 sıra no.lu Elektronik Defter Genel Tebliği ile belirlenmiş olup bu çalışmamızda kimlerin elektronik defter tutmak zorunda oldukları, hangi ticari defterlerin elektronik ortamda tutulabileceği ile elektronik ortamda tutulan ticari defterlerin açılış onaylarının hangi sürede yaptırılması gerektiği ortaya konulmuştur.

ELEKTRONİK DEFTER TUTMAK ZORUNDA OLAN TACİRLER

6102 sayılı TTK’ya göre, tacirler defterlerini isterlerse elektronik ortamda isterlerse de fiziki ortamda tutabilmektedirler. Ancak, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 257 ile mükerrer 242’nci maddelerinin Maliye Bakanlığına verdiği yetkiye istinaden yayımlanan 421 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği  ile bazı tacirlere defterlerini elektronik ortamda tutma zorunluğu getirilmiş, 454 sıra no.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile de defterlerini elektronik ortamda tutmak zorunda olan tacirlerin kapsamı genişletilmiştir.