Bilindiği üzere 01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu vasıtasıyla getirilen en önemli yenilikler ticaret şirketlerinin denetimine ilişkin düzenlemelerle ilgili olanlardır. Zira bu yasa ile birlikte birbirine yakın bazı kriterleri elde etmiş sermaye şirketleri için bağımsız denetim öngörülmüş ve denetim hizmetinin de şirket dışından temin edilmesi hükme bağlanmıştır. Anonim şirketlerde, rutin denetim dışında münferit bazı olayların incelenmesi anlamına gelen özel denetim isteme hakkı gerek mülga ve gerekse cari Kanun’da mevcut olmakla birlikte, yeni düzenlemeyle birlikte bu hakkın kullanımı pay sahipleri lehine kolaylaştırılmıştır. Ancak mülga Kanun’da bu hak azlık olarak tabir edilen pay sahiplerine sağlanmış iken, yeni düzenleme ile her bir pay sahibine bu imkan verilerek pay sahipleri lehine temel ve kişisel haklardan biri olarak konumlanmıştır.

 ÖZEL DENETİMİ TALEP HAKKI, HAKKIN KULLANIMI VE TALEBİN REDDİ HALİNDE İZLENECEK YOL

Özel denetim talebi sadece pay sahibi kimseler tarafından kullanılabilecek bir haktır. (YTTK Md.438/1) Dolayısıyla, bu hakkın kullanılabilmesi için şirkette pay sahibi sıfatını taşımak yeterli olup, intifa hakkı veya tahvil sahibi ile şirket alacaklılarının ise böyle bir hakkı bulunmamaktadır. Ancak gerek kötüye kullanımın önlenmesi ve gerekse pay sahiplerinin bilgi alma taleplerinin yeterince önemsenmesi sağlamak amacıyla bu hakkın kullanılabilmesi bazı ön şartların oluşmuş olmasına bağlanmıştır. Buna göre; pay sahibinin özel denetim talebinde bulunabilmesi için özel denetim yoluyla incelenmesini talep ettiği konularla ilgili olarak bilgi alma veya inceleme hakkını önceden kullanmış olması gerekmektedir.