24 Aralık 2015 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 459 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile tahsilat ve ödemelerin tevsik zorunluğuna ilişkin had, 1.1.2016 tarihinden geçerli olmak üzere 7.000 TL olarak belirlenmiştir. Buna göre, tevsik zorunluluğu kapsamında olanların, kendi aralarında ve tevsik zorunluluğu kapsamında olmayanlarla yapacakları 7.000 TL’yi aşan tutardaki her türlü tahsilat ve ödemelerini aracı finansal kurumlar kanalıyla yapmaları ve bu tahsilat ve ödemeleri söz konusu kurumlarca düzenlenen belgeler ile tevsik etmeleri zorunludur.

213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 257. maddesinin birinci fıkrasının (2) numaralı bendinde, Maliye Bakanlığına mükelleflere muameleleri ile ilgili tahsilat ve ödemelerini bankalar, benzeri finans kurumları veya posta idarelerince düzenlenen belgelerle tevsik etmeleri zorunluluğu getirme, bu zorunluluğun kapsamını ve uygulamaya ilişkin usul ve esasları belirleme yetkisi verilmiştir.

Maliye Bakanlığı bu yetkiye dayanarak, ticari nitelikteki mal veya hizmet bedellerinin ve herhangi bir ticari içeriği olmayan tahsilât ve ödemelerin banka, özel finans kurumları ve posta idarelerince düzenlenen belgelerle tevsikine ilişkin açıklamalar 320, 323, 324 ve 332 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğlerinde ve 2003/1 sayılı VUK Sirküleriyle düzenlenmiştir. Düzenlemenin ilk yapıldığı 320 Sıra Nolu VUK Genel Tebliğinde yapılan düzenleme ile ticari işlemler ve finansal hareketlerin taraflarının izlenmesi ve vergiyi doğuran olayların mali kurumların kayıt ve belgeleri yardımıyla tespit edilmesinin amaçlandığı belirtilmiştir.

Belirlenen limiti aşan tahsilât ve ödemelerinin 01.08.2003 tarihinden itibaren banka veya özel finans kurumları aracı kılınarak yapılması ve bu kurumlarca düzenlenen hesap belgesi veya hesap bildirim cetvelleri ile tevsiki zorunlu hale getirilmiştir. Uygulamanın ilk başladığı 01.08.2003 tarihinden itibaren belirlenen limit 5.000 TL iken, daha sonra 10.000 TL’ye çıkarılmış, 01.05.2004 tarihinden bu yana da 8.000 TL olarak uygulanmıştır. 459 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği ile 1.1.2016 tarihinden itibaren ise 7.000 TL olarak belirlenmiştir.

Maliye Bakanlığı, vergi kanunlarının vergiyi bağladıkları olayı, belli kurumların kayıt ve belgeleri yardımıyla tespit etmek ve böylece kayıt dışılığı önlemek amacı doğrultusunda tahsilat ve ödemelerde tevsik zorunluluğu getirmişti. Konu hakkında 459 Sıra Nolu VUK Genel Tebliği ile hem uygulanmakta olan had yeniden belirlenmiş, hem de konu hakkında kapsamlı açıklamalar yapılmıştır.

Genel Tebliğde yapılan açıklamalara göre;

Aracı finansal kurum: Tahsilat ve ödemelere aracılık eden 19.10.2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanununda tanımlanan bankayı, 29.6.2013 tarihli ve 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun kapsamında yetkilendirilmiş ödeme kuruluşlarını ve 9.5.2013 tarihli ve 6475 sayılı Posta Hizmetleri Kanununa göre kurulan Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketini ifade etmektedir.

Ödeme: Nakit ve her an kullanıma hazır banka varlığından oluşan ödeme mevcudundaki azalıştır.

Tahsilat: Nakit ve her an kullanıma hazır banka varlığından oluşan ödeme mevcudundaki artıştır.

 Tevsik Zorunluluğu Kapsamında Olanlar