Yusuf GÜNDÜZ

Yeni asgari ücretin brüt tutarı aylık 3.577,50 TL, asgari ücretin işverene maliyeti 5510 sayılı Kanunda belirtilen 5 puanlık indirim düşüldükten sonra 4.203,56 TL. olmuştur. Tabii işverene maliyeti belirlenirken 5 puanlık indirimin haricinde 6111 ve 7103 sayılı kanunlarda belirtilen teşvikler de yer almaktadır. Haliyle söz konusu teşvikler de yeni asgari ücretin hesaplanmasına dahil edildiğinde işveren maliyeti daha da azalmaktadır. Bizde makalemizde asgari ücretin teşvik öncesi ve sonrası maliyetini ilgili Genelge hükümlerinden yola çıkarak değerlendireceğiz.

6111 VE 7103 SAYILI KANUNLARDA BELİRTİLEN TEŞVİKLERE KISA BİR BAKIŞ

2.1) 6111 Sayılı Kanunda Belirtilen Teşvik

Söz konusu prim teşviki 13.02.2011 tarihinde kabul edilen 6111 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması İle Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve Diğer Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 74. maddesi ile 4447 sayılı Kanun’a eklenen geçici 10. madde ile yeniden düzenlenmiştir. Teşvikten, 01.03.2011 ila 31.12.2022 tarihleri arasında;

1. Yeni işe alınan sigortalılardan,

2. Çalışmakta iken mesleki yeterlik belgesi alanlar ile mesleki ve teknik eğitim veren orta veya yüksek öğretimi ya da Türkiye İş Kurumu’nca düzenlenen işgücü yetiştirme kurslarını bitirenlerden dolayı yararlanılabilecektir.

Buna göre; Torba Kanunla getirilen teşvik düzenlemesi; 18 yaşından büyük kadınlar, 18 yaşından büyük ve 29 yaşından küçük erkekler, 29 yaşından büyük erkekler, Mesleki yeterlik belgesi sahipleri, Mesleki ve teknik eğitim veren orta veya yüksek öğretimi veya Türkiye İş Kurumu’nca düzenlenen işgücü yetiştirme kurslarını bitirenler, Mesleki yeterlik belgesi veya mesleki ve teknik eğitim veren orta veya yüksek öğretim ya da Türkiye İş Kurumu işgücü yetiştirme kurs bitirme belgesine sahip olmayanlar, İşverene bağlı işçi olarak çalışmakta iken 01.03.2011 tarihinden sonra mesleki yeterlik belgesi alanlar veya mesleki ve teknik eğitim veren orta veya yüksek öğretimi bitirenler, İŞKUR’a kayıtlı işsizler arasından işe alınanlar, İŞKUR’a kayıtlı olmadan işe alınanları, kapsamaktadır.

Ayrıca İşyerinin; yasal ödeme süresi geçmiş prim ve idari para cezası borcunun bulunmaması ve sigortalının, ortalama sigorta sayısına ilave olarak işe alınmış olması gerekmektedir. Teşviğin uygulaması ile ilgili bir örnek vermek yerinde olacaktır.

Örnek: X işyerinde 2021 yılında işe alınan ve 4447 sayılı Kanun’un geçici 10. maddesi kapsamına giren bir sigortalının ilgili aydaki; Prim ödeme gün sayısının 30, Prime esas kazanç tutarının ise 3.577,500 TL. olduğu varsayıldığında, bahse konu sigortalı için; 3.577,50 x 5 / 100 = 177,88 TL. beş puanlık prim indiriminden yararlanılacak tutar olacaktır. Bu durumda, geçici 10. maddede öngörülen teşvikten 3.577,50 TL’nin işveren hissesine isabet eden % 20,5’i üzerinden değil, beş puanlık prim indirimi için yararlanılmış olan 5 puan düşülerek, 20,5 – 5 puan = % 15,5’i üzerinden yararlanılabilecektir. Dolayısıyla, geçici 10. maddede öngörülen teşvikten yararlanılacak tutar 3.577,50 x 15,5 / 100 = 554,51 TL olarak hesap edilecektir. Sonuçta, bahse konu sigortalı için tahakkuk eden; 3.577,50 x 37,5 / 100 = 1.341,56 TL. tutarındaki sigorta priminin; 177,88 TL tutarındaki kısmı Hazine’ce, 554,51 TL tutarındaki kısmı ise İşsizlik Sigortası Fonu’ndan karşılanacak, 1.341,56 – 554,51 – 177,88 = 609,17 TL tutarındaki kısmı ise (sigortalı hissesi) işveren tarafından ödenecektir.

2.2) 7103 sayılı Kanunda Belirtilen Teşvik